TAILIEUCHUNG - Tiếng khèn mùa xuân

Đối với người Hmông, mùa xuân về không thể thiếu tiếng khèn. Nhiều dân tộc có khèn nhưng khèn Hmông có nét độc đáo riêng biệt, góp phần quan trọng làm nên bản sắc Hmông. Trong số các nhạc cụ (tưx sênh - từ sênh) của dân tộc Hmông gồm: trống, nhị, sáo lưỡi lam, sáo dọc, tiêu, kèn (luôx puôz – lùa pua), đàn môi, kèn lá thì khèn nổi bậc nhất. Cấu tạo khèn Hmông gồm một bầu chứa hơi, được gọt tiện bằng gỗ thông và sáu ống trúc dài ngắn tùy theo cung bậc âm thanh, và. | Tiêng khèn mùa xuân Đối với người Hmông mùa xuân về không thể thiêu tiêng khèn. Nhiều dân tộc có khèn nhưng khèn Hmông có nét độc đáo riêng biệt góp phần quan trọng làm nên bản sắc Hmông. Trong số các nhạc cụ tưx sênh - từ sênh của dân tộc Hmông gồm trống nhị sáo lưỡi lam sáo dọc tiêu kèn luôx puôz - lùa pua đàn môi kèn lá. thì khèn nổi bậc nhất. Cấu tạo khèn Hmông gồm một bầu chứa hơi được gọt tiện bằng gỗ thông và sáu ống trúc dài ngắn tùy theo cung bậc âm thanh và quan trọng nhất là mỗi ống sáo gắn một lưỡi lam đồng. Âm thanh cao thấp trầm bổng khác nhau chính là từ việc chế tác ra những lưỡi lam như lưỡi gà có độ rung cao thấp gắn vào ống trúc lắp trong bầu hơi. Khi thổi hơi vào hoặc hít hơi ra tần suất rung của lưỡi lam được cộng hưởng trong hợp âm của bầu hơi tạo ra âm thanh. Với khèn Hmông Lềnh trong sáu ống tương ứng với sáu nốt nhạc ống to nhất nhưng lại ngắn nhất ở vị trí ngón cái tay phải gọi là ntir luôr-n-tí lúa tạm quy vào nốt đố năm nốt khác tương ứng với các nốt la sol fa rề đồ. Khèn Hmông Đơư Hmông Trắng chỉ khác khèn Hmông Lềnh ở nốt nhạc. Nhạc khèn đều có lời tuy nhiên phải là những người có năng khiếu thiên bẩm mới đọc và hiểu được nội dung. Và bất kỳ ai dù có năng khiếu âm nhạc nhưng là tộc người khác thì không thể thổi ra bài và không thể hiểu được khèn Hmông. Cũng vì thế nên khèn là nhạc cụ bí truyền. Khèn Hmông thể hiện rõ bản tính giàu tình cảm cũng bộc lộ tính cách mạnh mẽ bất khuất quật cường nhưng lại phóng túng hài hoà với thiên nhiên. Khèn được tách ra thành khèn vui chơi khèn tâm tình khèn lễ cưới và khèn tang ma. Trong lễ cưới và tang ma gọi chung là khèn nghi lễ cũng như các bài ca nghi lễ trong dân ca đều có bài bản theo một hệ thống quy phạm nghiêm ngặt. Riêng đám tang bài khèn còn phải song trùng với bài trống. Khèn Hmông thường có ba loại to vừa và nhỏ còn gọi là Khèn đại âm trầm và chuyên dùng trong đám tang ma Khèn trung âm thanh vừa thường dùng khi tâm tình hoặc đám cưới Khèn tiểu âm sắc dùng khi vui chơi và nhảy múa đơn hoặc

TỪ KHÓA LIÊN QUAN